պաղպաղակ

Armenian

FWOTD – 21 June 2014

Etymology

Reduplication of պաղ (pał, ice; cold) + -ակ (-ak). Compare formally identical Old Armenian պաղպաղակ (pałpałak, rock crystal).

Pronunciation

  • (file)

Noun

պաղպաղակ (pałpałak)

  1. ice cream
    • 1890, Alexander Shirvanzade, Zur huyser [Vain Hopes] :
      Արմունկները սեղանին հենած, մարդը ծխելով զվարճախոսում էր, կինը պաղպաղակ էր ուտում։
      Armunknerə sełanin henac, mardə cxelov zvarčaxosum ēr, kinə pałpałak ēr utum.
      With his elbows on the table the husband was joking, the wife was eating ice cream.
    • 1890, Raffi, Minn ayspes, myusn aynpes [One Like This, the Other Lake That] :
      Դահլիճի մեջ այժմ ուրիշ ձայն չէր լսվում, բացի խաղացող հասարակության հաշիվների շշունջից և սպասավորների զգույշ ոտնաձայնից, որոնք, արծաթյա մատուցարանները ձեռքում, ելումուտ էին անում, բերելով հյուրերի համար սուրճ, շոկոլադ, պաղպաղակ, և ով ինչ ցանկանում էր։
      Dahliči meǰ ayžm uriš jayn čʿēr lsvum, bacʿi xałacʿoł hasarakutʿyan hašivneri ššunǰicʿ ew spasavorneri zguyš otnajaynicʿ, oronkʿ, arcatʿya matucʿarannerə jeṙkʿum, elumut ēin anum, berelov hyureri hamar surč, šokolad, pałpałak, ew ov inčʿ cʿankanum ēr.
      No other sounds were now heard in the hall, apart from the whisper of bills of the gambling public and the careful footsteps of waiters who were going in and out with silver trays in hand, bringing for guests coffee, chocolate, ice cream and whatever anyone wanted.
    • 1927, Axel Bakunts, Mtnadzor :
      Այդ փողոցից կարելի է մտնել մի ամբողջ քաղաք, քաղաքի մեջ քաղաք, բազմաթիվ խճճված անցքերով, ինչպես մրջնոցը, մանվածապատ և բոլորովին նեղ փողոցներով, որոնցով հազիվ է անցնում պաղպաղակ վաճառողի սայլակը, — կավե տների և կիսաչոր չինարիների մի լաբիրինթ, որտեղ խլրտում է արհեստավորների և մանր տնատերերի մի ահռելի բազմություն։
      Ayd pʿołocʿicʿ kareli ē mtnel mi ambołǰ kʿałakʿ, kʿałakʿi meǰ kʿałakʿ, bazmatʿiv xččvac ancʿkʿerov, inčʿpes mrǰnocʿə, manvacapat ew bolorovin neł pʿołocʿnerov, oroncʿov haziv ē ancʿnum pałpałak vačaṙołi saylakə, — kave tneri ew kisačʿor čʿinarineri mi labirintʿ, orteł xlrtum ē arhestavorneri ew manr tnatereri mi ahṙeli bazmutʿyun.
      From that street you can enter into a whole [new] city, a city inside a city, with many mazy passages like an ant nest, with winding and narrow streets through which the ice cream seller's cart can narrowly pass—a labyrinth of clay houses and half-dry plane trees swarming with a huge army of craftsmen and small house owners.

Declension

Synonyms

  • (colloquial, Eastern Armenian) մառոժնի (maṙožni), մարոժնի (marožni)
  • (dialectal) դոնդուրմա (dondurma), տոնտուրմա (tonturma), տոլտուրմա (tolturma)
  • (Western Armenian) սառնանույշ (saṙnanuyš)

Derived terms

  • պաղպաղակագործ (pałpałakagorc)
  • պաղպաղակագործություն (pałpałakagorcutʿyun)
  • պաղպաղակավաճառ (pałpałakavačaṙ)

References

  • Ačaṙean, Hračʿeay (1979), պաղ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Dictionary of Armenian Root Words] (in Armenian), volume IV, 2nd edition, reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, Yerevan: University Press, page 13a
  • պաղպաղակ”, in Žamanakakicʿ hayocʿ lezvi bacʿatrakan baṙaran [Explanatory Dictionary of Contemporary Armenian] (in Armenian), Yerevan: Academy Press, 1980, page 153b

Old Armenian

Etymology

Reduplication of պաղ (pał, ice; cold) + -ակ (-ak). Compare formally identical Armenian պաղպաղակ (pałpałak, ice cream).

Noun

պաղպաղակ (pałpałak)

  1. rock crystal

Declension

Synonyms

  • վանակն (vanakn)

References

  • Petrosean, H. Matatʿeay V. (1879), պաղպաղակ”, in Nor Baṙagirkʿ Hay-Angliarēn [New Dictionary Armenian–English], Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Awetikʿean, G.; Siwrmēlean, X.; Awgerean, M. (1836–1837), պաղպաղակ”, in Nor baṙgirkʿ haykazean lezui [New Dictionary of the Armenian Language] (in Old Armenian), Venice: S. Lazarus Armenian Academy
  • Ačaṙean, Hračʿeay (1979), պաղ”, in Hayerēn armatakan baṙaran [Dictionary of Armenian Root Words] (in Armenian), volume IV, 2nd edition, reprint of the original 1926–1935 seven-volume edition, Yerevan: University Press, page 13a
This article is issued from Wiktionary. The text is licensed under Creative Commons - Attribution - Sharealike. Additional terms may apply for the media files.